🎓 RSI – Relative Strength Index (Göreceli Güç Endeksi)

Fiyat hareketlerine bağlı olarak aşırı alım ve satım durumlarının takibini sağlayan bir momentum osilatörüdür (dalgalı hız göstergesi). Ön tanımlı periyot değeri 14’tür.

Aşağıdaki formülle hesaplanabilir.

RS = (Ortalama kazanç / Ortalama kayıp)

RSI = 100 – [100 / (1 + RS)]

Örnek veri ile yapılan hesaplama bağlantıdaki (Excel dökümanı) gibidir.

Fiyattaki hareketlerden yola çıkarak oluşan göreceli güç endeksi için genel kabul gören aşırı alım (overbought) bölgesi 70 ve yukarısı, aşırı satım (oversold) bölgesi ise 30 ve aşağısıdır. Aşırı satım veya aşırı alım bölgesine girdikten sonra genel eğilim devam edebilmektedir. Bu durumda satış bölgesinde 10 değerine kadar düşüş, alış bölgesinde ise 90 değerine kadar yükseliş görmek mümkündür. Göreceli güç endeksine göre alım veya satım kararı verebilmek için trend dönüşünden emin olmak gerekir. Aşırı alım bölgesine giren bir varlığı 70 değerinin altına indiğinde satmak, aşırı satım bölgesine giren bir varlığı 30 değerinin üzerine çıktığında almak, uyumsuzlukları takip ederek trend dönüşünü yakalamak, RSI üzerinde trend takibi yapmak gibi farklı stratejiler kullanılmaktadır. RSI göstergesinde formasyonlar, destek ve direnç noktaları çok daha rahat tespit edilebilir. RSI göstergesi üstüne eğilim doğruları çizilebilir. Doğrunun kırılması fiyatın yön değiştireceği şeklinde yorumlanabilir.

RSI hareketlerini incelerken hacim de bir yandan takip edilmelidir. RSI aşırı satım bölgesine geldiğinde dönüş beklentisi ile gözle görünür bir hacim artışı olabilir. Eğer dönüş gerçekleşmezse devam edecek fiyat düşüşü ile birlikte hacimde de bir düşüş yaşanabilir. Bu aşamadan sonra yukarı yönlü gerçekleşecek hareketteki hacim artışı dönüşün habercisi olabilir. Bu bölgedeki hacmi takip etmek, aşağı yönlü hareketine devam eden varlıklarda trend dönüşünden emin olmak adına oldukça önemlidir.

RSI göstergesi ile ilgili takip edilmesi gereken konulardan biri de uyumsuzluklardır. RSI’ın sık kullanılan bir gösterge olmasından dolayı uyumsuzlukların tespiti ve ona göre pozisyon alınması işlem başarı oranını arttırabilir. Ön tanımlı koşullarda RSI değerinin hesabı mumun kapanış fiyatı ile yapıldığı için fiyat ile RSI’ın uyumlu bir şekilde hareket etmesi beklenir. Çizilen fiyat eğilimi çizgisi aşağı yönlü ise RSI göstergesinde de aşağı yönlü bir eğilim olması beklenir. Ancak fiyatta oluşan eğilim ile RSI göstergesinde oluşan eğilimin birbirinden farklı olması durumunda uyumsuzluktan bahsedilir. Yaşanan uyumsuzluk yön tahmini için bir gösterge olacaktır.

RSI uyumsuzluklarını gösteren tablo her varlık alımından önce mutlaka incelenmelidir.

Tabloda belirtilen “bullish divergence” pozitif uyumsuzluk, “hidden bullish divergence” ise gizli pozitif uyumsuzluktur. “bearish divergence” negatif uyumsuzluk, “hidden bearish divergence” ise gizli negatif uyumsuzluk olarak adlandırılır.
Gizli uyumsuzluklar diğerlerine göre daha az oluşmakta ve daha zor fark edilmektedir. Uyumsuzlukları daha kolay görebilmek adına mum grafiği yerine çubuk (bar) veya çizgi (line) grafiği kullanılabilir.

Uyumsuzluk ararken fiyata çizilen eğilim doğrusunun gövdeden(1) veya fitil ucundan(2) geçmesi gerekliliği konusunda farklı görüşler mevcuttur. Doğrunun fiyat noktalarına en fazla temas eden durumu tespit edilebilir. Bağlantısı en fazla olan seçeneğe göre eğilim doğrusunu çizmek daha anlamlı olacaktır.

Uyumsuzluk tablosunun üst tarafında yer alan çizim fiyatı, altındaki ise göstergeyi temsil eder. Buna göre uyumsuzluğun gerçekleşebilmesi için fiyat ve göstergede aranacak eğilim yukarıdaki ana tabloda yer almaktadır. Örneğin; fiyata çizilen eğilim doğrusunda “lower low” (LL), göstergeye çizilen doğruda “higher low” (HL) hareketi var ise pozitif uyumsuzluktan bahsedilir. Bu da fiyatın yukarı yönlü hareket edeceği beklentisini oluşturur. Negatif uyumsuzluklar fiyatın ve göstergenin üzerine çizilen eğilim doğrularıyla, pozitif uyumsuzluklar ise fiyatın ve göstergenin altına çizilen eğilim doğrularıyla kontrol edilir. Uyumsuzluğun aranacağı RSI bölgeleri aşağıdaki tabloda yer almaktadır.

RSI değeri 40 ile 60 arasındaki seviyelerde tespit edilen RSI uyumsuzluklarının çabuk giderilerek fiyatta büyük değişikliklere yol açmayacağı düşünülmektedir. Aşırı satım ve aşırı alım bölgelerindeki hareketler ise eğilim dönüşlerine gösterge olabileceği için ciddi fiyat hareketlerine yol açabilmektedir. Eğilim doğrularını çizerek uyumsuzluk sonucu oluşan fiyat hareketleri incelenebilir.

$GASBTC #Binance Profit: %35,9

$GASBTC örneğinde fiyat “lower low” hareketi yaparken RSI’da ise bir “higher low” hareketi söz konusudur. Pozitif uyumsuzluğun oluşması sonrası fiyat yukarı yönlü harekete geçmiştir. Yukarı yönlü hareket aşırı satım bölgesinde tespit edilen pozitif uyumsuzluk ve hacim ile de desteklendiği için RSI’ı aşırı alım bölgesine kadar taşımıştır. CryptoGAG algoritması aşırı satım bölgesindeki dönüş noktasından giriş sinyali oluşturmuş, aşırı alım bölgesine ulaştığında ise çıkış sinyali göndererek %35,9’luk bir kar oranı yakalamıştır.

$GASBTC grafiği incelendiğinde aşırı satım bölgelerinde eğilim dönüşleri için hareket başlangıçları olsada yeterli hacim desteği olmadığı için aşağı yönlü eğilim devam etmiştir. Aşırı satım bölgesindeki kırmızı işaretli oklar alım için uygun gibi görünse de, bu bölgeye girmiş bir varlık için pozisyon almadan önce mutlaka hacim desteği kontrol edilmelidir. Aşırı satım bölgelerinde hacim azalırken fiyatta ve göstergede yaşanacak artış bir boğa tuzağı olabilir. Bu anlamda tek başına bir göstergeye bakarak işlem kararı almak doğru değildir.

Uyumsuzluklar

Negatif Uyumsuzluk

$BTCUSD’nin tarihi zirvesinde oluşan negatif uyumsuzluk beklentideki gibi fiyata olumsuz etki etmiştir. Fiyat, “higher high” hareketi yaparken, RSI göstergesi “lower high” hareketini yapmıştır. Bu esnada yükselişi destekleyen bir hacim söz konusu değildir aksine hacimde azalış gözlenmektedir.

Gizli Negatif Uyumsuzluk

$BTCUSD örneğinde RSI göstergesinin yaptığı “higher high” (HH) hareketi fiyata “lower high” (LH) olarak yansıdığı için uyumsuzluk sonrası genel eğilim aşağı yönlü olmuştur. Eğer, Temmuz 2018 sonunda $BTCUSD fiyatı Mayıs 2018’in başındaki fiyatı geçmiş olsaydı gizli uyumsuzluk ortadan kalkmış olacaktı.

Pozitif uyumsuzluk

$NEOUSD grafiğinde fiyat daha düşük dipler yapmasına rağmen (LL) bu durum RSI göstergesine daha yüksek dipler (HL) olarak yansımıştır. Bu durumda pozitif uyumsuzluktan söz edilebilir.

Gizli Pozitif Uyumsuzluk

$TNTBTC grafiğinde fiyat daha yüksek dipler (HL) yapmasına rağmen bu durum RSI göstergesine daha düşük dipler (LL) olarak yansımıştır. Bu durumda gizli pozitif uyumsuzluktan söz edilebilir.


Makale ile ilgili soru ve görüşlerinizi @coinclimber‘a iletebilirsiniz.

Bir sorunuz mu var?

Yardımcı olabilmemiz için İletişime Geçin